Fransa’da altı ay çalışana oturum teklifi: silme önergesi komisyonda reddedildi

Fransa’da son 24 ay içinde toplam altı ay çalıştığını kanıtlayan yabancılara çalışan oturumu verilmesini öngören kanun teklifi, 9 Kasım 2026’da Ulusal Meclis (Assemblée nationale) komisyonunda görüşüldü. Meclisin resmî kaydına göre teklifin tek maddesini metinden çıkarmayı amaçlayan önerge o gün ele alındı ve reddedildi.

Bu sonuç, teklifin yasalaştığı ya da yeni başvuruların açıldığı anlamına gelmiyor. Reddedilen önerge yalnızca maddenin silinmesini hedefliyordu. Komisyonun teklifin bütünü hakkındaki nihai kararı bu kayıtta görünmüyor.

Konu, Fransa’da geçerli oturum izni olmadan çalışan Türk vatandaşlarını yakından ilgilendiriyor. Teklif uyruk ayrımı yapmıyor, yalnızca Fransa’da yapılan çalışmayı esas alıyor.

Teklif kimlere, hangi koşulla oturum öngörüyor?

Paul Christophle ve diğer milletvekillerinin sunduğu teklif, Fransa’da çalışan yabancıların oturum durumunu düzene sokmayı amaçlıyor. Koşulu sağlayan kişiye «ücretli çalışan» (salarié) oturum kartı verilecek. Bu kart, sahibine ücretli çalışan statüsünde Fransa’da yaşama imkânı sağlayacak. Kartın verilmesi aynı zamanda çalışma iznini de beraberinde getirecek.

Aranan koşul tek cümleye sığıyor: son 24 ay içinde Fransa’da, kesintisiz ya da aralıklı, toplam en az altı aylık mesleki faaliyet. Metne göre bu faaliyet her türlü yolla kanıtlanabilecek. Kişinin o anki oturum durumu ise belirleyici olmayacak.

Asıl değişiklik, takdir ile hak arasındaki farkta yatıyor. Teklifin Ulusal Meclis’te yayımlanan metnine göre amaç, koşulu sağlayan kişiye kart verilmesini idarenin takdirinden çıkarıp bir hakka dönüştürmek. Başka bir deyişle kart, idarenin isterse verebileceği bir imkân olmaktan çıkıp şartları taşıyan kişinin talep edebileceği bir hak hâline gelecek. Teklif bu hâliyle yasalaşırsa, Fransa’da belgesiz çalışanlar açısından önemli bir dönüm noktası olur.

Metinde hangi şartlar yer almıyor?

Teklifin sunulan metninde ayrıca asgari ikamet süresi, süresiz iş sözleşmesi ya da işgücü açığı bulunan bir meslekte çalışma şartı aranmıyor. Kartın ne kadar süreyle verileceği de metinde belirtilmiyor.

Uygulamanın ayrıntıları ise Fransız Danıştayı (Conseil d’État) incelemesinden geçecek bir kararnameyle (décret) belirlenecek. Başvurunun pratikte nasıl işleyeceği, teklif yasalaşsa bile ancak bu kararnameyle netlik kazanacak. Komisyon aşamasında metne başka değişiklikler eklenip eklenmediği ise silme önergesine ilişkin kayıttan anlaşılmıyor.

Komisyonda tam olarak ne oldu?

Teklifi inceleyen organ, Ulusal Meclis’in Anayasa, Mevzuat ve Genel İdare Komisyonu (Commission des lois constitutionnelles, de la législation et de l’administration générale de la République). Teklifin bu komisyonda 9 Kasım’da görüşüleceğini daha önce Bladi.net bildirmişti. Meclisin CL9 numaralı önergeye ilişkin kaydı görüşmenin o gün gerçekleştiğini doğruluyor: teklifin tek maddesini silmeyi amaçlayan önerge görüşülerek reddedildi.

Teklif tek maddeden oluştuğu için bu önergenin kabulü, metni fiilen boşaltmak anlamına gelecekti. Reddi ise maddenin bu önergeyle metinden çıkarılmadığını gösteriyor. Yine de bu kayıt, komisyonun teklifin tamamını kabul mü yoksa reddetti mi sorusunu tek başına yanıtlamıyor.

Sıradaki belirleyici noktalar, komisyonun teklif hakkındaki sonucu ve Genel Kurul aşaması. Teklifin yasalaşıp yasalaşmayacağı ve hangi biçimde yasalaşacağı bu aşamalarda belli olacak.

Türk vatandaşları için ne anlama geliyor?

Fransa’da çalışan ama elinde geçerli bir oturum izni bulunmayan Türk vatandaşları, teklif yasalaşırsa kapsama girebilir; metin uyruk ayrımı yapmıyor. Burada gözden kaçmaması gereken ayrıntı, sayılan çalışmanın Fransa’da yapılmış çalışma olması. Türkiye’de geçirilen çalışma süresi bu altı aylık koşulu karşılamıyor.

Teklif, Türkiye’den Fransa’ya yeni işçi alımı ya da seyahat vizesinde bir kolaylık da getirmiyor. Türkiye’de yaşayıp Fransa’da iş kurmayı veya iş bulmayı planlayan biri için bu metnin doğrudan bir karşılığı yok.

Fransa’da hâlihazırda çalışanlar için de tablo şimdilik net: altı aylık çalışmaya dayalı bu oturum hakkı henüz yürürlükte değil ve ortada açılmış bir başvuru yolu bulunmuyor. «Altı ay çalışana oturum» diye özetlenen düzenleme, bugün itibarıyla meclis gündemindeki bir teklif; kimin, hangi belgeyle ve ne zaman başvurabileceği ancak yasalaşma ve uygulama kararnamesiyle ortaya çıkacak.