Yeşil ve diplomatik pasaporta Suudi vize muafiyeti 6 Kasım'da başlıyor; hac ve umre hariç

Türkiye ile Suudi Arabistan arasında diplomatik ve hususi pasaport sahiplerine tanınan karşılıklı vize muafiyeti 6 Kasım 2026'da uygulanmaya başlıyor. Anadolu Ajansı'nın 3 Kasım'da geçtiği ve Ekonomim'de yayımlanan habere göre başlangıç tarihini Riyad Büyükelçiliği duyurdu.

Düzenlemeden yararlanacak olanlar, Suudi Arabistan'a gidecek Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarından yeşil renkli hususi pasaport ya da diplomatik pasaport taşıyanlar. Bu kişiler kısa süreli seyahatlerinde artık vize almak zorunda kalmayacak. Ancak muafiyetin iki önemli sınırı var: Türk vatandaşlarının büyük bölümünün kullandığı bordo pasaportlar kapsamda değil, hac ve umre yolculukları da muafiyetin dışında bırakılmış.

Muafiyet neyi kapsıyor?

Söz konusu düzenleme, iki ülke arasında imzalanan ve yalnızca belirli pasaport türlerine kısa süreli seyahatlerde vizesiz giriş imkânı tanıyan bir anlaşma. CNBC-e'nin aktardığına göre muafiyet ülkeye giriş ve çıkışı, transit geçişi ve sınırlı süreli geçici kalışı kapsıyor.

Bunu bir oturum ya da yerleşme hakkı gibi düşünmemek gerekiyor. Yeşil pasaport, Suudi Arabistan'da uzun süre yaşamak için bir kapı açmıyor; yalnızca belirli süreyi aşmayan ziyaretlerde vize başvurusu yükünü kaldırıyor. Anlaşma karşılıklı olduğu için aynı kolaylık, Türkiye'ye gelecek Suudi diplomatik ve hususi pasaport sahiplerine de uygulanacak.

Bordo pasaport sahipleri için değişen bir şey yok

Haberin en çok yanlış anlaşılmaya açık tarafı burası. Kapsamı belirleyen ölçüt, kişinin nerede yaşadığı ya da başvuruyu nereden yaptığı değil, taşıdığı pasaportun türü. CNBC-e'nin haberinde umuma mahsus bordo pasaportların yeni muafiyete dahil olmadığı açıkça belirtiliyor.

Yani bu gelişme, Türk vatandaşlarının Suudi Arabistan'a genel olarak vizesiz girebileceği anlamına gelmiyor. Bordo pasaportla seyahat edecekler için bu düzenlemeyle getirilmiş yeni bir kolaylık bulunmuyor.

90 gün sınırı ve pasaport geçerliliği

AA'nın aktardığı açıklamaya göre muafiyetle yapılan kalış, her 180 günlük dönemde toplam 90 günü aşamayacak. Bu, her girişte süre sayacının sıfırlandığı ve yeniden 90 gün kazanıldığı bir sistem değil. Kısa aralıklarla birden fazla kez gidip gelenlerin, son 180 gün içindeki bütün kalışlarını birlikte hesaba katması gerekiyor.

Bir başka koşul pasaportun geçerlilik süresiyle ilgili. Habere göre Suudi Arabistan'a giriş tarihinde pasaportun en az altı ay daha geçerli olması gerekiyor. Süresi dolmak üzere olan bir yeşil pasaportla yola çıkmak, muafiyetten yararlanmayı engelleyebilir.

Hac ve umre için vize yine gerekiyor

Suudi Arabistan'a yapılan yolculukların önemli bir kısmının dinî amaçlı olduğu düşünülürse, bu istisna özellikle dikkat çekiyor. AA'nın aktardığı açıklamaya göre anlaşmanın 5'inci maddesi, hac ve umre amacıyla seyahat eden Türk vatandaşlarını kapsam dışında bırakıyor.

Bu nedenle yeşil ya da diplomatik pasaport taşımak, hac veya umre için vize zorunluluğunu ortadan kaldırmıyor. Hac dönemi dışında umreye uygun vizeyle gidilebilmesi ayrı bir konu; bunu vizesiz umre hakkıyla karıştırmamak gerekiyor. Bu amaçlarla yola çıkacak olanların, pasaport rengine bakmaksızın ilgili Suudi vizesini alması gerekiyor.

Anlaşma Mayıs'ta imzalanmıştı

Anlaşma aslında yeni değil. Riyad Büyükelçiliğinin bilgi notu, metnin 6 Mayıs 2026'da imzalandığını ve yürürlük tarihinin ayrıca duyurulacağını belirtiyordu. İmza ile uygulamanın başlaması arasında yaklaşık altı ay geçmiş oldu.

6 Kasım tarihi de ilk kez gündeme gelmiyor. Yankı Gazetesi 23 Ekim'de aynı başlangıç tarihini aktarmıştı. AA'nın 3 Kasım tarihli haberi ise bu tarihin yanında kalış süresi, pasaport geçerliliği ve hac-umre istisnası gibi uygulamada belirleyici olacak koşulları da ortaya koyuyor.

Yeşil veya diplomatik pasaportla Suudi Arabistan'a gitmeyi planlayanlar için pratik sonuç açık: Yolculuk 6 Kasım ve sonrasına denk geliyorsa, amaç hac ya da umre değilse, pasaportun girişte en az altı ay geçerliliği bulunuyorsa ve son 180 gündeki toplam kalış 90 günü aşmıyorsa vize başvurusu gerekmeyecek. Bordo pasaport sahipleri içinse tablo şimdilik değişmiyor.